Şêxî şêxan

Şew roj nabuweseryek bo nasandin û aşinakirdin xellk, bexudaperst û pilew paye pyawxasan û iîmaman pêş xo. Hemîşedeygut: pyaw xuda debîtin berdewam rêz lepêşînan xo bigrêt, hellekanyan bişarêtewew lealltunawyan bigrêt, rastîyekanyan bikatewêrd ser zuban, taweku paşînan xo rêz lêbgirn û wênebê ejmarekan bikenemîdall sersingyan û naw leber naw pîroz bigrinewe. Kar geyşteew radeye bexizmetkar û peyrrewekan degut: debêt reng û botan wek min lêbiken û wek min poşak bipoşin û rdên û simêlltan rêk biken, debê emebibêtesûnet komellge. Debêt xotan cwê bikenewelederwêş û peyrrewan şêxediroynekanî tir.

rojêk derwêşêkyan lekat hhallkirdinda komell dax û nasor derûn xo hellrrşt û pê gut: şêx dana meger birryar nîye, ledîwan xiwa meznda giştiman yeksan bîn, iîtir boç to weha xizmetkarîman pêdeke?
Şêx keçawerrê weha ruberruneyek nebû lelayen konexelîfeyekîyewe, letaw turrey û şillejan awr leçawan derdeçû, şimşêretexteke lekilanederkêşaw çep û rast derwêş dagirtewe, bellam hîç dad neda û tazeleayîn wergerrabû.

yaran û berdestan şêx, hoş leseryanda nemaw herçendyan dekird em bêrrêz û sûkayetîye xelîfe nimek nenas beşêx şêxan û nwêner xuda mîhreban pê qut nedediraw birryaryan da, xelîfe dûrrû letekye weder nên û şar beder ken, taku bibêtenmûne û pend bo ewe kesan paş û newêrin beramber şan û şiko şêx deng berzikenewew legwêrrayell derbiçin.

iîtir lew rojewewşe " na "u " nexêr " le ferheng zimanda sirranewew sereta û kotay her wellamêk bepêşgir û paşgir "bellê qurban" kotay dehat. Her boyedestibecê siza cora û cor bo naşkur û bolleboll danran û pirru pagandew tomet dij xuday xirayepaş ewane kebeçaw rexnewedeyanrrwanîyefermayştekat şêx û şêxepêşînekan û diwazdeiîmaman.

roj berroj şêx nuranîtir debû, şêx iîtir şêx nebû, boxo xudayek bû. Witekan wek bomb taymerkiraw lêrew lewê deteqînewew naw û nawbang şêxyan degeyandekeşkelle asman û firîştan beheşt kirrnûşyan bo debird. Peyrrewan, roj pênic ferzedirudyan lo denardu lecejin û bîrewe bapîranîda nêw wêrd ser ziman bû.

Rojêk heyn kewek rojanî tir demrrast (şêx bexuda bû) bas lexobirdin û dillsoz şêx dekird û bedem giryanewedelerz kebas ewzategewreye dekird, minalêk çeqawesû qîjand: babebo xelîfeehhmed degir?

Bab bedbexit her hênde bo kira dem mindalleke tund dabixat. Lewlawehawellan mindallekekirdyanerroj xoyan: babebabebo mamewel dem hawrraz daxistuwe, holl mizgefit buweaş aw lêbirraw, xelîfeehhmed kekes gwê lemew'îzedûru dirêjeke nemabû, ta hêz têdabû nerrand: minall û bezim bo derewe, gwêm lebolleboll nebêt, cenab şêx herasan debêt.

barew hatuwedebê şan bo şilke, herçon bû bexoşî û naxoş mindaran kiranederewew xelîfequrg bo safkirdewew fermû: ç nîye, wek şêx kerîm defermê: legişt serdemekanda herze u helleşefrebûn, bellam behhewl û qwet xudaw hîmet şêx ewaneherdem riswa bûn dengedeng û jawejaw lederewe mizgeftê fermayştekanyan bexelîfebirru her zarok bû hawar dekird:

xelîfew şêx şêxan
Billqokek awyan teqan
Deng hênd gewrebû
Geyşteçom çeqan

Mallî cndokan

Xoretaw wirdewrdeberew nawerrast asman dekişaw kollan kip û bêdeng. Hîç weku xo nemabû. Dergerreşekeştêk nwê bû, sîma kollaneke gorrîbû. Hîç ştêk wek diwênê nedehateberçaw cîranekan. Hemûan çawyan leşêwe nîşane pirsyar birrîbuwedergekew çawerrê derkewtn tazecîranan bûn. Minallan keçend hawdem û hawyarîyan ledest dabû, mat û melûl leberamber dergekekumelleyan bestibû. Jinan leber dergeçokyan dadabû, detgut korr matemîn degêrrin. Hêştakekesyan legell em barenwêyerranehatbûn, carcar leqsekanyanda çawerrwan bac cwanyan dekird. Mela xidrîş çawerrê mam mehd bû taweku demeteqêyek legellda bikatn, axir û legell kes keda nedegunca. Deng "werebo gureberoje birjaw, gureberoje gerim " bahoz û botan legwê minallanda dezrîngayewew qişexoşekan şîlan webîr korr kîjolletazehellçuwekan dehênayewe, iîd kê çîrok çil kêrwêşkan û biznezêrrînew şar xoşbextîyan bo bigêrrêtewe.

Cîrre tirazan dergekewek zeng hestanewe, jinu pîru mindall beaga hênaw sersam kirdin. Demuçawêk rîşin cemedan beser û derqaç hellkiraw lenêw reş dergekeda detgut " sîmaxêweleşewezenga. Bê ewe awrr lekes bidatewe, xollrrêjepirr nawkexurmake kirdeteneke jenginîneke ber derge u betund dergeke berrû pirsyarebê aramekan cîranan daxist. Birrwanakem emexawen mallekebêt, e jineke bo dernakewê ?

jinan dirêjeyan bedanîştinekeyan da û çawerrê 'erebaneke mam mehd manewe. Minallanîş rub'easnînekanyan tûnd le mst nabû, çawerrê kêk û gulleberrojeke bahozu botan bûn. Lepirr dergerreşeketrazayewe u dû kîjolle mêrd minall ke'ebayek çikoleyan lê allandbûn û serpoşêk reş pan û porryan lemil girêdabûn, bepirtaw berew sercadekehellkişan detgut ledestirrêj pirsyar minallekan helldehatin.

Bac hemîn keta ewkat bêdeng ledergekewrr bû bû gut: min birrwanakem ewanexawen mall bûbn, lewedeçê mîwanyan bin, wa xerîkeyek yek derdeçn horrên taks leser kollanekewe, qiseke pêbirrî û sernc rakêşan, legell nizîk bunewe girmeke welAm pirsyarekerrûn debuwewe, legell westan taksîyele şwên 'erebaneke mam mehd, dergekewek hewrebiruskekirayewe u daxrayewe. Jinêk lawaz bejin berz, bew çile hawînewek dawell nêw genim le 'eba û pêçe u destikêş reş pêçrabû. Beçawtrukanêk xo tirncandediwawe taksîyeke u leberçawan win bû. Hêndetr

koll pirsyarekan qurstr bû. Bac melek bexuda emin lew bezim û rezme ser dernakem. Em maste bê mû nîye, egîna bo debê xoyan leçaw ême u manan bişarnewe, xo medirdar leger jineke nakeyn, taku namehhrem bîn?!

ta dehat sêber minallan leser zewîyekekurtitr debuwewe, lebirsan hawaryan lê hestabû, wirdewrdekollan lequllequll germa nîwerroda çoll debû. Carcaremnallêk ser dekêşayekollan, ta bizan dergerreşekekirayteweyan na.
hawrraz hawar lê hesta: daye.. daye" dergekekirawew pyawerrîşinekebepeledetgut lo awdêran deç, le mall derperr." dayk hewraz ke pirşik ron dax bask sûtand bû gut: çyan lê bikem, çawyan derdehat û milyan deşka, bexuda qet cêge mall bac cwane nagirnewe.

bo rojî diwatir jinan kollan pêkirra kobûnewe u birryaryan da biçnexêrhatn tazecîran û pilehhepiseyan kirdedem rast û peyam kollanyan pê bighênê. Hengaw hengaw hestyan betris û namoy dekird. Bac hemîn bedesterreqellekan deng ledergehestan: malleke, cîran, êmecîran engoyn, hatûyn bexêrhatnê bikeyn.
Dengêk nêr: çitan dewê, xêzanim lemallê nîye.

Paşew paş kişanewe u areqe peşîman beser rûmetekanyanewesardibuwewe, becarê
Zaryan bego nedehat, detgut lenerrenerr kabira tirsawn. Minallan wa wirrmabûn detgut seyr fîllm têksaz deken.

mam 'ewlla dirr bebê dengîyesersam kerekedaw gut: kewabê baştiremin û mela xelîl birroyn, madam her pyawekelemallêye. Dûbarezrimeledergehestawew dengêg nerim û nasik behêwaş wit: kê?

mela xelîl: êmeyn cîrantanîn, hatûyn, bexêrhatnitan lê bikeyn.
Dengeke: bedaxewe, pyawm lemallê nîyemin ze'îfeyek betenyam, bexêrê çin.

mam 'ewlla keta ewkat her dûdill bû, beawazêk xoşewehell dayê: cêge şabazan qellerreşkexiwazan. Hê dunya çendelar.

minallan kezanyan hîçyan çing nekewt û çawerrwanyan bêsûd mayewe u lew dergerreşewehawellyan bo peyda nabê, leber dergekebazneyan best û bedem semakirdinewehellyan dayê û qareman :

bahoz û botan ho
hawelli minallan ho
bo bartan kird ho
engoman xoşdewê ho
bedill û begyan ho

şara :

ewa hateder ho
cîran rîşpan ho
dellêy bizne ho
lenêwan merran ho
rîş zorbaşe ho
bo gisk kollan ho
ho ho ho ho
ho ho ho ho

Allehawsê

Paş maweyek dûru dirêj, emser û ewseru bênewberde, twanîm serpenayek kemê guncawtir lekuneçeqelleke pêşûm bedest bênim. Firedillm pêy xoşbû, çunkedemtwan hênde sînîyek asman bibînim. Herçonê bû çitek tazebû. Herçend debû leyek katda xanuwekonekepak û sip bikewewew xanuwenwêyekeş kaxez dîwar lêbdem, bellam her firedillm pê xoşbû. Hêşta piştim lejêr ew karaneda rast nekirdibuwewe, zeg dergelêdiraw legell kirdinewe dergesê kes xoyan hawîştejûr û bê yek û dû kewtnepişkinîn jûr û holleke. Çîtan lêbşarmewe, tirs swar dillm bû û kewteghardanê. Lêdan dillm geyştibuwexêray sim lezemîndan şîneespêk leghardanda. Xem ew dunyaye buwemoteke ser dillm; to billê min hêndegewc bûbm, behellexanû xellkîm lebir xanuweke xoman pak û amadekirbê. Ewan bê mollet xerîk pişkinîn û berawrd bûn, minîş keştîyekem nûqm derya. Herçendim dekird tê nedegeyştim ç base, baş bû pyawekebebaweşê simêll paş û pêş taşrawewegurrand:
- emin cîran engome.

Kemêk hatmeweserxom û twanîm girêkwêre metelleketozê şilkem, bellam hêşta lêm rûn nebû kedû jinekeç? Herçonê bû, tozê xom gurr kirdewew lêm pirs:
- tenya to ?

Wek lêkdan dû gewallehewr pirsyar û wellamekelêkyan daw hewretrîşqeasa wellameke legwêçkemda deng dayewe:
- çon betenya, meger nazan ewejin û minallmin?

Becorê perde gwêm lerîyewe u kip bû, nemtwan dest becê wellam bidemewe. Paş kemê hhepesan witm:
- nexêr kake, çon bizanim ?

Wek gilbûnewe bermîlenewtêk, ghellbeghellbêk kirdû û gut:
- kak bira emin lexêzanêk xanedanîmew şukur musullmanîşm, ed ku xo mewek ew gawranebê esill û fesill nîn!

Ta ewkatehêndeşêwabûm, agam lehawelleellmanîyekem nemabû û befermayşt bira musullmanda zanîm kehawellekem lem keynubeyne waqî wirrmawe. Tirs û qîn serdillyan girtibûm, naçarîş debû wellam bidemewe, egîna şeqim debird. Boyepêm wit:

- dyarekakedyarepêwîst bewtin nakat, xellk xanedan ledûrrra hawar dekat. E bo leseretawenetut, xo gyan geyştekunelûtim wamzan behellemall kesêk tirm dagirtuwe. Nazam çon bû, jin û kîjeke berewmehatn; bo pirsyar yan hhezyan legwêrrayêllan leşanazîyekan kakim bêt! Bellam kak hawsêman çend car ihhim. Ihhim detgut matorew gaz dedenê, bezman xanedanan hewllîda byangêrrête diwawe, kezan bêsûdenaçar têyquçand. Ledem dergekeda bella rastda awrr dawew gut:
- emeş xanû meye, supas lo xuda keew gawranedirawesêman nebûn.

Bexêray derkegem daxist û oxeyekim kird. Hawelleellmanîyekem keta ewkat dem bû buwetelle teqîw bizeyek hatê û wit:
- eweçyan dewîst, kê bûn ?

Dyar bû leyşaret û têrrwanînekan kabira xanedan têgeystibû. Her çon bû beçwar wişeellmanîyeke xom têm geyand ke kên û bo hatbûn. Kemê ramaw wit:
- demêkedeyannas ?

Minîş bekemê xecalletewewtm:
- nexêr. Pall bepencerekewedaw mijêk lesîgaredest pêçkeke daw wit:
- e çon wa bebê qise u bêmollet xoyan tirncandejûrewe, la êwexellk wehan?

Hêndeytir areqebenêwçawanmewewşik debuwewe, herçon bû witm:
- na.. , basekem badayeweser peywend gallkêşan bebêkarîyewe. Dillxoşîm bexanuwenwêyekewek kurtexewnêk lenaxma şwên bexo negirt û ser xo hellgirt. Peşîman buwemîwan û xemîş leban. Axir çon detwan çend sall letek hawsêyek wehada bijît û hest beasûdey bikeyt? Wellam em pirsyarem bo nedozrayewe. Hawserekem wit: de de toş hêndeşt bequris wermegire, têkellawyan nabîn û birrawe. Minîş witim ewa boman bilwêt xirap nîye.

roj hatû roj çû, wek hemû rojan heyn bepelexom geyandewemall, taweku nan bixoyn û biçînegerranê. Bellam kehatmewedîtm, hawserekem werris dyare. Kirdimeşoxî û witm:
- çîyexanmekem ç rûydage, xo genmekeman afet lê nedage?

- nexêr, erê to çonit zan, kabira hawsêman lenehze îsllam xirapitre?

- kiçê he xanexraw, ewaneher hatnecwaw, kelleşekirê deken tewaw, yan yekseremrov deken raw.

- erê xoyet berras, wek kereke xoman xas enas.

Kedîm meselekeberrasîye, destibecê pirsîm:
- bo ç buwe, ç rûydawe?

- ç wanîye, emrro çûm postekebikemewe, lutim belutîyeweteqî û wit "erê xuşkê 'eyb nebê ku serpoş beserda nade, meger engo musullman nîn, e nazanin remezane? Minîş witm: ba, bellam êmerroj nagirîn.

lekat qisegêrranewekeda hêndepelem bû bizanim çî û ç wituwe, wexit bû şeq berim. Witm: e nettwan pê billê kakebeto ç, meger min bejneke to dellêm bo wek yapirax gellamêw xo pêçawetewe!
Wit:
- min becêm hêşt û zor leser nerroyştim.

Hêndeytir dillxoşîm bexanuwetazekebû bebillq seraw, detgut kabira şew û roj swar serim buwe, hêndelê pest bûm. Her mepirsin. Roj hat û roj têperr, emcareyan bextijmêreke û xirap sûraw bextijmêr min leser hel zêrrîn westa. Rojêk nexoş bûm û nemtwan biçmeser kar, diktor mollet nexoş bo nûsîm û larelar gerramewemall. Leber derke mall bedem binêşt cwînewe, beyan başim lehawsêyek rusim kird, bedem pêkenînewewt:
- fillanekes ellê to berroj nît?

Pirsyareke lam fireseyr nebû , çunkeew rojaneew pirsyaranem lêdekira, kelekargedeyan bîn goşt beraz dexom û lesallrroj ledaykbûnekanyanda şerab dexomewe, em pirsyarewers kirdibûm. Bellam beser xom nehêna, dyarbû beherawhurya mallexanzadanda zanîbû kerremezane, lewedeçû, çûbneseryan û pêyan witbin: " em bang û sellayeçîye, xo mizgewt nîye u kabira xanedanîş, kemêk mew'îze lo kirdibn" boyebedem pêkenînewewellamim dayewe:
- nexêr, hêşta negeyştotemall me.

- çon, tênagem, meger çonegeyştin rimezan?
Utim dezanim pêt seyre, ezan çone?

- çone, bom baske?

- leber ewe mall hawsêkeman xoyan waten le'îraqîş xanedan bûn, boyewa xêra remezan geyştotelayan, dyarebefrrokeloyan nardûn. Bellam êmelewêş hejar bûyn, boyebewştir loman denêrin û direng degatelaman!

kabira hêndepêkenîn xem û pejare em sallane diway derdayewe, bedem qaqa pêkenînewedest bo xanweke ewberyan rakêşaw wit:
- rojêk bemnyan wit ba biçînekenîseşerab pîroz bixoyn. Minîş witm: "kurebabebo hêndekîlometir debir lo kewçkeşerabê, werekin min babutllêk şerab konit bidemê, hemû boxot. Bedem qaqa pêkenînewe, bepêpilîkanekanda serdekewtm, yekirrast kabiray dirawsêman bekomellê rîş bê simêllewewek cndoke leberdemim qut buyewe, rastîyeke daçllikam. Axir hêşta tirs dêw û dirncekan çîrokekanî nenkim lenaxmana derneçuwe. Reng zerd û rdênêk çillkin û qangidraw sîgar, nawçewan girj û tund wek eşkencederekan be's tirsinak bû. Dyar bû gwê legallte u gep êmebûbû û kurremêrd minalleke bo kirdibuwekurd, rikukîne kef deçrand:
- erê kaketo 'eyb nakeyt, kebexot roj nab, lo degell gawran galte beysllam deke ?

- bo fillanekes, ç buwe, xo basim bexrapenekirdû ?

- e eweçîye, ew gû xiwardinet?

behenasebirkêwewtm: bibûrekemin natwanm, gullaw wa ledem derkem, bellam dekirê pêm billêyt, e to kê bekirê girtû rê lehawserekem bigrît û wek polîs bîdeyteber pirsyar, bo hhîcab napoşin, bo rojû nagirn, bo swar payskîl debn, bo legell gawran qisan deken, meger to çît?

- e lo êwelexotan gorîwe u dellên " êmexoman bemusullman dananên?

emcar witm: ca beto ç, ellê bizn bem rîşetewe, hemû kurditan leberçaw em xellkekirduwebexellk nyandertall.

Kezan lêy pirrm wek mirdû dem daçeqand û çwexiwarê. Bellam qînim danedemrikayewe, ewende firya kewtim û pêm wit hêndemusullman lo pare soşyal û karîtas werdegir, xo les'udîyewenayêt, bac û xerac leşfiroşxane u meyxanekane,kak musullman xanedan?! wa dyareto goşt naxo goştaw dexo ha?!

Dilldar xuda û ehrîmen

leberdem heywanekeda ruwew xorawa leser çîçkan, dest leser ejno pall dabuwedîwareberdîneke pişt ser û roçûbuwegom lêll bîrewerîyekan. "a amîn êstakeç bike, etrisim paş gwêzranewe min bo êrokane, mella 'el xerîk sarrêjkirdinewe cêgetewreke min bê. A lew rojaneçendexoş bûn, etrisim lêrenêçîr awam bo hellnekewê û lewllaşewe'elesaxteç le renc min bixwatin. Bexuda herçendeamîn xoş mamellebû, bellam hênde şîrîn jineçkoleke hhac 'ewlla cwan nîye. Metrisemamosta xuda beş mar û mêruleş dedat, to billê reben min pê qibullkirê? Bes nebû hhepise amozam nehêna, bexuda wek şîrîn çaw leherzew tazekaran debû. De de xo ger hhacîyekan dû jin nehînîn, kê layek le serumêzere min dekatewe. Bexuda em nûştenûsînenî'mete, egîna debû her lîkim qutdayh". Girazegiraz mamir û kellebabeke hhac 'ewlla, zincîre xeyallebê sereta û kotayyekan melamuşîr pisand û yek dûcar le dewr mamr nazunuk ker sûrrayewew wek kêç qunîyeban, çendcar beru diwa û xokurr kirdinewe, xo helldayexiwarê. Mela muşîr weha sernc dabûyê, dîwareberdîneke pişt ser lê bûbuwenwên bûk û zaway û perr pirr wisp mamreke lê bû buweleşullarebilûrîneke şîrîn. Weha aga lexo birra bû, bedem xeyallewekurr debuwewew rast debuwew bollebollêkîş lêwedehat û leberamber xor paş nîwerrwanda şellall 'areqebû bû.

"a şîrîn gyan, dezanim çendebêzar lenrikenrik çend se'ate hhac û keç hîçîş. Bexuda emcarehat dû'a ser nawkit lo degirmewe. Bexuda rast deken; ger xuda dergeyek dabixat, ewa dergeyek d dekatewe. Rast fermuweşa'îr be'îrfan: xiwa ta şîrîn nebînê muşîr neql êrokanenaka. Ax şîrîn gyan xozgebeyan dehat, bexuda du'ayekim lo dekird ta hhac wek zerdewallelêt dûr kewêtewe. Axir ku deb ew hêngîne lepêş ew megeze danê.

A lew nermelere memkollan, we tak û cût lla simtegoştinekan, bab babm, nenkim bequrbanit bêt, wek mamz rêyan dekat. Bexuda etrisim emşew 'umir kotabim û roj nebêtewe, ezanim beyan cu'meyew dêytellam taweku nûşteket bo bikem, şt wa berroj cu'mana pîroze, ger xiwa rêk xa û şîrîn betenya bê û pirrupîrejnim lêkonekatewe.

Ewsa wek adem sêwêkim derxiward bidaçiş lebeheşt".
hhac cemedanîyeke tund leser alland û ruwew mamosta :

- ihhim. Ihhm sillaw xudat lêb mamosta, çite, dûrbê legyanit xo nexoş nît?

Mella muşîr: ihh. Ihh nexêr hhac, ewexoretaweke xoş bû, bexomim gût, ba kemêk leber ew xoretawe lo xom danîşim.

hhac 'ewlla: bequrban zattan bim, engo ger bişxewn ewa beta'et lotan behhîsab dê.
Mella muşîr: betema kerem xuda.

Hhac 'ewlla: bêşik serqall amadekirdin babetek bû lo sibeynê.

Millamuşîr: newella hhac, lo babet pêwîst bewe nakat, leşar loman dyar dekirê. Ewe rast bê, bîrim lekarekan xudawend dekirdewew beçaw dill lecwanîyekanîm derrwan, berrast çitek 'entîkeye. Ca pyaw ta şer' û fîq nexiwîn lê tênaga. Xozgem bewe bew beheşterrengîne şad debê. Etrisim neybînim !

Hhac 'ewlla: qurr beser min. Ku wa derê mamosta, min dillnyam ketu pêş min pê şad deb, beş engo leh mebaştir debît.
Mellamuşîr: hawar ledem û nefest. Babirroyn nwêjekanman bikeyn. (seyrêk şîrîn dekat) betema rehhmet xuda.

Nermebize şîrîn agir lenax werda û lêwekan kewtnenermeculle, aga lehhac nemaw lenaxîda dengêk deyhejan:

bo çîmeaw zem zem?
Ger letowehembê,
Maç nawdem
Gyan gyanim hhacîjin!
Beheştim lo çîyee
Kekes lê dillnya nîyee
Ger sibe bêyteknim
Dezan mêzerem lo çîyee
Kiwênderêyeqîbile min, hhac jin!